Srbi razljućeni zbog toga što je ICTY poništio osuđujuću presudu Oriću

04/07/2008

"Dokazi o tome da je zločina bilo nisu dovoljni da bi se za te zločine izrekla osuđujuća presuda pojedincu," saopćeno je iz apelacionog suda UN-a u četvrtak, kad je on poništio osuđujuću presudu iz 2006. bivšem bošnjačkom vojnom komandantu Naseru Oriću.

(AFP, AP, Reuters, DPA, AKI, BBC, Fena, Beta, B92, Novinski centar UN-a, Međunarodni krivični tribunal za bivšu Jugoslaviju - 03/07/08)

UN-ov tribunal u Hagu poništio je po žalbi osuđujuću presudu bivšem komandantu snaga bosanskih Muslimana u Srebrenici Naseru Oriću. [Getty Images]

Bivši visoki bošnjački komandant oslobođen je krivice za ratne zločine u četvrtak (3. jula), kad su suci žalbenog vijeća Međunarodnog krivičnog tribunala za bivšu Jugoslaviju (ICTY) poništili njegovu prethodnu osuđujuću presudu.

41-godišnji Naser Orić osuđen je na dvije godine zatvora u junu 2006, kad ga je sudsko vijeće pri UN-ovom sudu u Hagu proglasilo krivim zato što nije spriječio ubijanje i mučenje zarobljenih bosanskih Srba koji su držani u Srebrenici između septembra 1992. i marta 1993. Međutim, bivši bošnjački vojni čelnik oslobođen je svih drugih optužbi, uključujući i direktno učešće u ubijanju i odgovornost za "obijesno uništavanje" srpskih kuća i imovine.

Apelaciono vijeće je u četvrtak presudilo da pravni uslovi za dokazivanje krivične odgovornosti Orića nisu ispunjeni. Stoga, ono je poništilo njegovu presudu i proglasilo ga nevinim.

"Cijela presuda Naseru Oriću bila je zasnovana na tom vidu odgovornosti," izjavio je predsjedavajući sudac Wolfgang Schomburg. "Tim greškama stoga se poništava odluka sudskog vijeća o krivici Orića što nije spriječio navodno kriminalno postupanje svojih podređenih."

Zločini za koje je on optužen desili su se preko dvije godine prije masakra u Srebrenici iz jula 1995, gdje su srpske snage masovno pogubile, kako se procjenjuje, 8.000 bošnjačkih muškaraca i dječaka.

Međutim, bosanski Srbi, koji tvrde da su snage pod Orićevom komandom pobile preko 3.000 pripadnika njihove zajednice, bili su razočarani novom presudom i optužili su ICTY da je protiv Srba.

Bruno Vekarić, glasnogovornik ureda srbijanskog tužioca za ratne zločine, izjavio je da se tom odlukom "ne doprinosi pomirenju ... nego da se podržava one koji insistiraju na terminu 'selektivna pravda'." Vekarić kaže da bi neko trebao biti odgovoran za zločine počinjene protiv Srba tokom tih ratova. Iz Demokratske stranke Borisa Tadića saopćeno je da ta presuda "podriva" kredibilitet ICTY-a.

Orića je uhapsio SFOR 10. aprila 2003, i on je prebačen u ICTY narednog dana. Pošto je do vremena kad mu je izrečena presuda u pritvoru proveo preko tri godine, on je odmah pušten u četvrtak.

Tužilaštvo, koje je prvobitno tražilo zatvorsku kaznu od 18 godina za Orića, također se žalilo na presudu iz 2006, ali nijedna osnova njegove žalbe nije bila dopuštena, jer ono nije moglo dostaviti nikakve dodatne dokaze na one koji su već izneseni tokom suđenja.

Žalbeno vijeće također je u četvrtak naglasilo kako nema sumnje da su počinjeni teški zločini nad Srbima koji su držani u dva zarobljenička centra u Srebrenici u periodu od septembra 1992. do marta 1993.

"Dokazi o tome da je zločina bilo nisu dovoljni da bi se za te zločine izrekla osuđujuća presuda pojedincu," kaže se u njoj, kako se navodi u saopćenju ICTY-a. "Kod krivičnih postupaka treba prije izricanja osuđujuće presude mimo svake razumne sumnje ustanoviti da je optuženi lično odgovoran za zločin."

Govoreći nakon ročišta, Orić je rekao da je "sretan" zbog takvog ishoda.

"Nikad nisam smatrao da su Muslimani počinili zločine u Srebrenici. Ljudi pod potpunom opsadom borili su se samo da prežive," rekao je on.